YANGIN GÜVENLİĞİ DERSLERİ 5

Önceki başlık Sonraki başlık Aşağa gitmek

YANGIN GÜVENLİĞİ DERSLERİ 5

Mesaj  dogan aksut Bir Çarş. Kas. 28, 2007 4:43 pm

YANGIN GÜVENLİĞİ

IX. X

Yangının Yapısı ve gelişimi

A. Yangının Tanımı ve Kavramlar

B. Yangın Bileşenleri

C. Yanma Ürünleri

D. Yangın Safhaları

E. Isı Transferi

F. Yangın Türleri

Söndürme Maddeleri, Cihazları ve Kullanma Teknikleri

A. Söndürme Yöntemleri

B. Söndürme Maddeleri ve Kullanım Özellikleri

C. Söndürme Maddelerinin Yangın Türlerine Göre Kullanım Şeması

D. Köpük Çeşitleri

İşyerlerinde Kullanılan İtfaiye Malzeme/en

A. Hortumlar

B. Lanslar

Yangın yerindeki Tehlikeler

A. Yangının Büyüme Hızı

B. Yüksek Sıcaklık Tehlikesi

C. Yangın Bileşenlerinin Yangının Yayılmasına Etkileri

D. Yangının Safhalanndaki Tehlikeler

E. Zehirli Gazların Oluşturduğu Solunum Tehlikesi

F. Patlama Tehlikesi G- Çökme Tehlikesi H. Elektrik Tehlikesi I. Kimyasal Tehlike

İşyerinde Yangın Güvenlik Organizasyonları

A. Müdahale Organizasyonu

B. Tahliye Organizasyonu

Likit Petrol Gazı ve Doğalgaz Bilgisi

A. Tanımları

B. Genel Özellikleri

C. önemli özellikleri ve Tehlikeler

0. Tahliye ve Söndürme E. Tedbirler

Genel Kurtarma Bilgisi

A. Yaralı Taşıma Şekilleri

B. iki veya Daha Fazla Kişiyle Taşıma

C. Tabii Afetlerde Yaralı Kurtarma D- Yangından Kurtarma

E. Sel Başkanlarında Kurtarma

F. Toprak Kaymaları

G. Kuyularda Kurtarma

H. Asansörlerde Kurtarma

1. Trafik Kazaları Tehlikeli Maddeler A- Patlayıcılar

B. Basınçlı Gazlar

C. Yanıcı Sıvılar

D. Yanıcı Katılar

E. Oksitleyici

F. Zehirli Maddeler

G. Radyoaktif Maddeler H. Aşındırıcı Sıvılar

I. Diğer Tehlikeli Maddeler Orman Yangınları Baca Yangınları





I. YANGININ YAPISI VE GELİŞİMİ:



A. YANGININ TANIMI ve KAVRAMLAR:

YANMANIN VE YANGININ TANIMI:



Yangın (Fire): Katı, sıvı veya gaz halindeki yanıcı maddelerin kontrol dışı yanma olayıdır. Yanma (Combustion): Yanıcı maddenin tutuşma sıcaklığında ısıtıldığında oksijenle verdiği eksotermik zincirleme reaksiyonudur. Yanma ısı ve ışık üreten hızlı oksidasyondur.

İdeal yanmanın genel formülü;



CXHY + (X+Y/4)O2 + ISI <-> XCO2 + Y/2H2O + ISI şeklindedir.

Yanıcı maddeyi yeterli oksijenli ortamda karakteristik tutuşma sıcaklığına kadar ısıtan bir ısı kaynağı yanma reaksiyonunu başlatmaktadır. Bu reaksiyondan ayrıca ısı enerjisi açığa çıkmaktadır.



Oksidasyon Çeşitleri:

Yavaş Oksidasyon (Oksidasyon, Oksitlenme):

Örneğin, demirin ve bakırın oksitlenmesi, canlıların hücre solunum olayları birer yavaş oksi­dasyondur. Yanma tarifinin içine girmez. Ama yavaş oksidasyon zamanla hızlı oksidasyona dönüşe­bilir. Örneğin, bezir yağına bulaştırılmış bir bez parçası, normal şartlar altında kolaylıkla oksitlenecek ve bu oksitlenme sırasında açığa çıkan ısı ile sıcaklığı tutuşma derecesine kadar zamanla yükselerek kendiliğinden alevlenme meydana gelecektir.



Hızlı Oksidasyon (Combustion, Yanma):

Yanma tarifinde yer alan olay budur. Yanmanın belirtileri alev, ısı ve ışıktır. Örneğin, odunun yanması, buhar ve gaz halindeki maddelerin yanması sonucu oluşan yanma şeklidir. Bazı maddeler katı halden önce sıvı hale daha sonrada buhar veya gaz haline geçerek yanarlar. Örneğin parafin, mum ve katı yağlar gibi. Bazıları ise doğrudan yanabilen buhar çıkarırlar. Örneğin naftalin. Yine bazı maddeler doğrudan doğruya yanabilen gazlar çıkarırlar. Örneğin odun, kömür meydana gelen bu yanıcı buhar veya gazlar oksijenle birleşirken alev meydana gelir. Alevin üç kısmı bulunur.

1. Dış kısım: Parlaktır, sıcaklık yüksek derecededir ve yanma tamdır.

2. Orta kısım: Yanma tam değildir, zira oksijenle temas olanağı daha azdır. Sıcaklık düşüktür.

3. Çekirdek kısım: Bu bölgede yanma yoktur, yanıcı buhar ve gazların yanmak için sıra beklediği bölge de denilebilir, iç ve orta kısımda hava akımı dolayısı ile birtakım yan­mamış maddeler de çıkar ki bunlar duman ve kurumdur.

Kolay tutuşabilen maddelerde yanma bazen parlama özelliği gösterir. Fakat gerek normal yanmada gerekse parlama şeklindeki yanmada basınç oluşmamaktadır.





AKADEMİ ÖĞEM

Çok Hızlı Oksidasyon (Explosion, Patlama):

Gazların yanma şeklidir. Ortalama 10 bar basınç oluşur. Bütün yanıcı gazlar 'Alt Patlama Sınırı' (Lower Explosion Limit = LEL) oranında biriktiklerinde en ufak bir kıvılcımla patlarlar.

Ayrıca 100.000 bar civarında basınç oluşturabilen çok çok hızlı oksidasyon vardır ki buna da (Detonation, İnfilak) denir. Patlayıcı maddelerde meydana gelir. Örneğin dinamitin infilakinde basınç artışı 200.000 bardır.



Bazı Gerekli Kavramlar:

Isı: Maddeleri oluşturan atom veya moleküllerin kinetik hareketlerinin seviyesinde görünen enerji türü.



Birimi: Kalori (Cal), British Thermal Unit (Btu), Joule (J)



Buharlaşma Isısı (Entalpisi): Bir gram sıvının tamamen buhar haline geçebilmesi için ortamdan alınması gereken ısı miktarı.



Ergime Isısı: Bir gram katının tamamen sıvı hale geçebilmesi için ortama verilmesi gereken ısı mik­tarı.



Isınma Isısı: Bir maddenin bir gram veya bir molekülün sıcaklığını 1°C yükseltmek için gerekli ısı. Buharlaşma: Bir maddenin sıvı halden, gaz haline geçmesidir. Donma: Bir maddenin sıvı halden, katı hale geçmesi olayıdır. Ergime: Bir maddenin katı halden, sıvı hale geçmesidir. Yoğuşma: Bir maddenin gaz halden, sıvı hale geçmesi olayıdır.

Derişim (Konsantrasyon): Karışımlardaki karışan madde miktarlarını birbirlerine bağlı fakat karışımların toplam kütlesinden bağımsız olarak belirlemek için tanımlanan hal değişkeni. Deriştirme: Çözeltideki çözünen miktarını artırma veya çözücü miktarını azaltma.



Karışım: Birden fazla çeşitte maddenin kendi özelliklerini koruyarak bir araya gelmesiyle oluşan maddelerdir.

Kalori: 1 gram suyun sıcaklığını 1°C yükseltmek için gerekli ısı miktarı, ısı birimi olarak kullanılır. Katalizör: Reaksiyon hızını artıran fakat reaksiyondan değişmeden çıkan madde. Kaynama: Sıvıların buhar basınçlarının ısıtma işlemi ile dış basınca eşit olması hali. Kinetik Enerji: Bir cismin hızından dolayı sahip olduğu hareket enerjisi.

Kimyasal Olay: Maddenin kimyasal özelliklerinin değiştiği olaydır. Yani maddenin başka bir mad­deye dönüştüğü olaydır.

Madde: Kütlesi ve hacmi olan herşey maddedir.

Sıcaklık: Moleküllerin kinetik enerjisinin fonksiyonu olan bir hal değişkeni.

Sıvı: Molekülleri birbirine değerek öteleme hareketi yapılabilen ve pratikte bastırılamayan akışkan. Süblimleşme: Katı halde bulunan madde, sıvı hali atlayarak doğrudan doğruya buhar haline geçme ve yeniden, sıvılaşmaksızın katı hale dönüşmesidir. Tutuşma sıcaklığı: Yanma olabilmesi için gereken minimum sıcaklık değeridir.



Yangın Tetrahedronu:

Yangının dört unsuru vardır;

1. Yanıcı Madde,

2. Oksijen,

3. Yanıcı maddeyi tutuşma sıcaklığına kadar ısıtacak ısı kaynağı

4. Baştaki üç unsur bir araya gelip oksidasyon başladıktan sonra devreye giren, Zincirleme Reaksiyon,



Şekil : Yangın Tetrahedronu, Alevli Yanma biçimini temsil eder.
avatar
dogan aksut

Mesaj Sayısı : 68
Kayıt tarihi : 26/11/07

Kullanıcı profilini gör

Sayfa başına dön Aşağa gitmek

Önceki başlık Sonraki başlık Sayfa başına dön


 
Bu forumun müsaadesi var:
Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz